O Ministerio para a Transformación Dixital e da Función Pública prepara o cesamento, con efectos desde o 1 de xaneiro de 2027, da prestación como obriga de servizo público dos dous elementos que actualmente integran o servizo universal de telecomunicacións: o acceso a Internet de banda larga desde unha localización fixa e as comunicacións vocais desde unha localización fixa.
A medida baséase na evolución da cobertura de redes de moi alta capacidade en España e na consideración de que estes servizos xa están garantidos polas condicións normais de explotación comercial. O proxecto de orde sinala que a expansión da fibra óptica, das redes móbiles 5G e das solucións de acceso por satélite permitiu dispoñer dunha oferta ampla de tecnoloxías (fibra, cable, HFC, acceso fixo por radio e satélite) no conxunto do territorio.
A normativa actual establece que o servizo universal debe garantir, con independencia da localización xeográfica, un acceso adecuado e dispoñible a Internet de banda larga e ás comunicacións vocais a través dunha conexión fixa. No caso da Internet, a velocidade mínima quedou fixada en 100 Mbps de baixada e 5 Mbps de subida.
O Ministerio considera que esta situación permite aplicar o artigo 35.6 da Lei Xeral de Telecomunicacións, que contempla o cesamento da prestación como obriga de servizo público cando os servizos estean dispoñibles en competencia e con condicións de prezo, cobertura e calidade similares ás que terían que ofrecer os operadores designados.
A decisión conta cun informe da Comisión Nacional dos Mercados e da Competencia (CNMC), que, segundo o proxecto, conclúe que tanto o acceso a Internet de banda larga desde unha localización fixa como as comunicacións vocais nesta mesma modalidade están actualmente garantidos polas circunstancias normais de explotación comercial.
O cambio suporá tamén o remate da designación dun operador específico para prestar estes elementos do servizo universal. Telefónica de España é actualmente o operador encargado de ambos os servizos, segundo a orde de 29 de xaneiro de 2025, cunha designación que se prolonga ata o 31 de decembro de 2026.
Desde o 1 de xaneiro de 2027, polo tanto, non haberá un único operador designado para garantir estes servizos como parte do servizo universal. Os operadores deberán ofrecer os servizos dentro das zonas nas que dispoñan de cobertura, o que, segundo o proxecto, permitirá aos usuarios escoller entre as ofertas dispoñibles na súa localización.
O cambio non afectará, con todo, aos usuarios que xa se benefician do abono social telefónico. Telefónica deberá manter esta prestación para os actuais beneficiarios (xubilados e pensionistas con rendas familiares baixas) nas condicións establecidas pola normativa vixente. A obriga de continuidade queda recollida expresamente no proxecto de orde.
A medida deberá ser publicada no Boletín Oficial del Estado e poderá ser obxecto de recurso contencioso-administrativo ante a Audiencia Nacional ou, de forma potestativa, de recurso de reposición ante o Ministerio para a Transformación Dixital e da Función Pública.
