AtlantTIC traballa nun novo proxecto europeo para evitar fugas de datos na loita contra o cancro

Fernando Pérez-González e Alberto Pedrouzo, investigadores do centro AtlantTIC (UVigo), coordinados Centro Tecnolóxico Gradiant, serán os encargados da dirección científica dun proxecto europeo de eSaúde que busca mobilizar tecnoloxías avanzadas para loitar contra o cancro ao tempo que se respecta a privacidade do paciente. Trátase do proxecto Trumpet (Trustworthy Multi-site Privacy Enhancing Technologies), que pretende desenvolver unha ferramenta eficaz que evite as fugas de información da denominada aprendizaxe federada, concepto creado por Google en 2016, que se emprega en medicina, defensa, telecomunicacións ou farmacia.
O traballo de Trumpet, no que tamén participan tamén Reino Unido e Israel e que conta cun investimento de cinco millóns de euros en tres anos, materializarase a través de dous socios sanitarios, os hospitais oncolóxicos de Liege, en Bélxica, e de IRST-IRCCS, en Emilia-Romaña, Italia.
O reto da información protexida
Segundo explican os investigadores de AtlantTIC, a aprendizaxe federada na actualidade sábese que presenta unha serie de vulnerabilidades en canto á privacidade, que impiden que os hospitais con unidades oncolóxicas poidan compartir información das e dos pacientes ao incumprir o Regulamento Xeral de Protección de Datos Europeo (General Data Protection Regulation -GDPR-). “Os algoritmos empregados hoxe en día en aprendizaxe federada para compartir información pódense reverter, tendo o risco de extraer deles datos persoais. Polo tanto, non poden ser usados sen a axuda doutras ferramentas. O que imos facer no proxecto é concibir solucións para paliar esta vulnerabilidade”, explica Fernando Pérez-González, investigador do Centro de Investigación en Tecnoloxías de Telecomunicación da Universidade de Vigo (atlanTTic).
Ata este momento, Trumpet celebrou a súa primeira reunión de equipo, un consorcio do que forman parte nove organizacións: dous hospitais (Centre Hospitalier Universitaire de Liège e Instituto Romagnolo per lo Studio dei Tumori Dino Amadori), tres centros de investigación (Gradiant, Commissariat à l’Énergie Atomique et aux Énergies Alternatives, e Institut National de Recherche en Informatique et en Automatique), unha universidade (atlanTTic – Universidade de Vigo) e tres pemes (Time.Lex, Technovative Solutions y Arteevo Technologies).
Os investigadores galegos foron elixidos para o proxecto, principalmente polos tres lustros que levan traballando con cifrado homomórfico, a tecnoloxía na que se comparte e traballa con información sen que o dato persoal poida ser descifrado por persoas non autorizadas. Segundo explica Fernando Pérez, “a lexislación é moi garantista co individuo e iso non o podemos perder de vista, pero si se pode chegar a un modelo que permita compartir datos entre hospitais porque iso melloraría a investigación en tratamentos ou axudaría na diagnose. Os algoritmos funcionan mellor cando se adestran aportando moitos datos. A función de autocompletar de Google beneficiase do adestramento con datos de centos de millóns de usuarios, e por iso é tan efectivo”.
AtlantTIC é un dos centros de investigación pioneiros en España en cifrado homomórfico, no que se centra a tese de doutoramento de Alberto Pedrouzo, porén, “trátase dun sistema custoso e complexo”, matiza o investigador, e Trumpet tratará de acadar, nos próximos tres anos, unha solución híbrida que manteña as vantaxes do cifrado homomórfico pero que gañe en velocidade e facilidade de implantación.
Ademais de desenvolver mecanismos para conseguir “que o procedemento sexa efectivo sen perder privacidade”, os investigadores da UVigo deberán cuantificar en que medida é vulnerable o sistema, o que se denomina métrica de privacidade.